Basis app's: tekstverwerking, web, mail en zo voort

Office tools

De Nederlandstalige OpenOffice 3 is een freeware vervanger voor Excel, PowerPoint, Word en dergelijke. Ook in het Engels verkrijgbaar. Is een eerste klas applicatiesuite, en behoorlijk compatible met de Microsoft office files (als word en excel, zelfs de 2007 versies met .docx files en zo). Uitleg over installatie op hun site. Check even of je eerst de Java runtime moet installeren, zo ja kies dan de versie met java runtime. OpenOffice is in het Nederlands verkrijgbaar!

Leuke bijkomstigheid: opslagformaat in OpenOffice is een open standaard gebaseerd op XML (verpakt als .zip file, omdat ongecomprimeerd XML nogal verbaal is). Kan je (na uitpakken) ook met andere tools bewerken; bijvoorbeeld om er automatisch informatie uit te lezen. Wat is XML: hier XML in het kort.

En nieuw: er is ook een plug-in om PDF files mee te kunnen bewerken!

Internet en email

Als Web Browser (het programma waarmee je op het internet web pages bekijkt, net als bijvoorbeeld Internet Explorer) gebruik ik de Nederlandstalige FireFox (van Mozilla, open source). Voor uitleg zie de Nederlandse FireFox help site of de Nederlandse Mozilla discussiegroepen (of Engels: mozillazine forum). Ook in het Engels verkrijgbaar: FireFox Engels.

Waarom: goede onderdrukking van pop-up windows, veiliger dan Internet Explorer, en veel uitbreidingen verkrijgbaar. En: ook veel beter in het volgen van de standaarden: eindelijk goede afhandeling van PNG images (wat bij Internet Explorer 7 nog steeds niet het geval is), en veel betere implementatie van HTML en CSS.

Als Email en news lezer programma gebruik ik in plaats van Outlook Express: Thunderbird (of Thunderbird Engels). Goede SPAM filtering, meerdere email accounts ieder in hun eigen mappen, meerdere identiteiten, gaat allemaal moeiteloos. De oude outlook express instellingen en mail worden moeiteloos door Thunderbird overgenomen. Voor een introductie en informatie de Nederlandse introductie, de Nederlandse Thunderbird help site of de Nederlandse Mozilla discussiegroepen (of Engels: mozillazine forum).

Bij beide programma's zijn ook veel uitbreidingen (extensies) te downloaden, via het Tools/Add-ons menu (en nog meer extensies zijn te vinden op de AddOns Mirror).

• Voor de FireFox browser heb ik onder andere de volgende uitbreidingen in gebruik: IE Tab (bekijk de huidige page in Internet Explorer mode binnen FireFox), Fetch Text URL (gebruik willekeurige tekst op een pagina als link), QuickNote (om stukjes van een page te kopiëren en saven), Web Developer (handige tools, als naar vaste maat resizen, CSS onderdrukken, etc), en InfoLister: een utility om een volledige lijst van mijn geïnstalleerde extensies en thema's te krijgen.
• Voor Thunderbird: Quick Note, View Headers Toggle Button, Mail Redirect (bounce), en enkele anderen (zie lijst).

Om instellingen, favorieten, mails en zo voort te bewaren (backup) gebruik ik voor zowel FireFox als voor Thunderbird het gratis programma MozBackup.

Extra veiligheid, zowel voor internet explorer als Firefox? Kijk eens op Securing Your Web Browser, en op de Top Firefox extensions For Security and Privacy pagina (beiden Engelstalig).

Tekenen en fotobewerking

Ik gebruik naar veel tevredenheid het betaalde Paint Shop Pro X2 (voorheen van Jasc maar nu overgenomen door Corel). Ooit begonnen met PSP5, later geüpgrade naar 6, toen 8, daarna 11, en nu dus al 12, oftewel X2. Toch heb ik ook versie 6 nog op mijn systeem staan, omdat deze voor simpele dingen wat sneller is, en bij versie 6 de JPEG compressie voor het web beter is. Zorg wel dat je de meest recente updates hebt!

Voor Paint Shop Pro zijn diverse (gratis) uitbreidingen verkrijgbaar ('plugins', 'filters', 'insteekfilters'). Ook de PhotoShop filters (de *.8bf files) werken vaak samen met PSP, zoals PaintEngine met schilder-effecten. Wel zijn voor oudere filters wat extra bestanden nodig (met name msvcrt10 en plugins.dll, te installeren in de windows/system directory), zie de uitleg hierover met bijhorende download op de PSP lessen op Oudje.nl (sowieso een heel nuttige site voor PSP-gebruikers!).

patches/updates: 11.20, psp810nlp.exe, psp602du.exe
Plugins: fmpe112.zip (paint engine, mooie schilderij-effecten); Gregs Factory filters: gfo1.zip en gfo2.zip; Nix Color Efex Pro van de PixelMania CD (zonnig weer, kleureffecten) in subdirectory

Een simpel maar goed gratis basisprogramma, in het Nederlands, is het van oorsprong Franse PhotoFiltre. Geschikt voor tekenen, maar met name ook voor fotobewerking. Op Oudje.nl is een Nederlandse uitleg van PhotoFiltre te vinden (en de plugin voor de Nederlandse taal). En onder XP/Vista schijnt Paint.net ook een simpel maar effectief te zijn. Er is een Nederlandse vertaling, maar die wordt niet officieel door paint.net ondersteund. 

Voor een uitgebreid gratis tekenpakket (en 90% Nederlandstalig): kijk eens naar The GIMP, bekend vanuit de Linux omgeving, maar ook verkrijgbaar in een Windows versie! Haast zo uitgebreid als Paint Shop Pro, en gratis (maar wat moeilijker in gebruik). Met script-mogelijkheid. Goede uitleg over het gebruik is te vinden in het on-line boek 'Grokking the GIMP'. En veel on-line trainingen en voorbeelden zijn te vinden op Gimpology (en ook natuurlijk op de Gimp site zelf, afdeling tutorials).

Als snelle viewer gebruik ik IrfanView. Ook handig om snel van afmeting te veranderen, screen shots te bewerken/op te slaan, etc. Mocht je niet-standaard afbeeldingen hebben, vergeet dan ook niet de plug-ins te installeren (aparte download). Kan zowat alle foto/beeldformaten aan!

Een heel artistiek tekenprogramma, dat heel goed verf en inkt nadoet, is de gratis versie van ArtRage. Potlood, kwast, paletmes, werkt allemaal heel vanzelfsprekend en natuurgetrouw, mits je een grafisch tablet (met zo'n drukgevoelige pen) hebt. Aanrader!

Wil je vector-tekeningen (SVG, ...) kunnen maken (á la Illustrator, Freehand, CorelDraw, or Xara X), kijk dan eens naar InkScape.

Speciale tools

Ik gebruik Neat Image voor het verwijderen van ruis uit foto's, bijvoorbeeld veroorzaakt door te weinig licht. En ik gebruik ExifTool om EXIF informatie op te slaan voor bewerking, en daarna weer terug te zetten (wordt niet door alle grafische programma's zelf goed gedaan). Zie mijn Digitale Fotografie pagina's voor meer informatie over deze programma's.

Ray tracing en andere 3D pakketten

PovRay 3.6: Ray-trace program om de mooiste 3D plaatjes te genereren (zie ook mijn 'kunst'). De nieuwste versie is uit, POVWIN36.EXE (9.6 Mbyte). Aan de hand van scripts die voorwerpen beschrijven (bollen, rechthoeken maar ook complexere vormen, kleuren, texturen etc) wordt een foto-realistisch plaatje gegenereerd.

Als hulpmiddel bij PovRay heb ik ook TextureView (txv342e.zip, 300 Kb) geïnstalleerd, waarmee je een overzicht van textures, kleuren, materials etc kan maken. Helaas, dit is niet compatible met PovRay 3.6, dus daarnaast heb ik ook PovRay 3.1e geïnstalleerd (5.1 Mb). Eerst 3.1e installeren, daarna pas 3.6! In de Settings van TextureView aangeven dat je 3.1e wilt gebruiken (maar wel de texture libraries van 3.6 selecteren om te genereren...).

Een ander gratis en uitgebreid 3D programma, met name voor het maken van 3D animaties, is Blender. Op www.blender.org is ook veel info en uitleg te vinden. Blender bevat ook een game engine voor het maken van 3D-games.

Er zijn nog veel meer dergelijke programma's, kijk op mijn hobby links pagina voor nog meer links (bijvoorbeeld naar Yafray, of TerraGen).

Audio processing

Enkele programma's die ik gebruik of heb gebruikt bij de beperkte audio-handelingen die ik doe:

Audacity is een gratis open-source programma voor het opnemen en bewerken van geluiden. Beschikbaar voor meerdere operating systems. Uitbreidbaar met veel plug-ins. Voor MP3 moet je eerst apart de Lame MP3 DLL installeren.

dBpowerAMP (dMC-r12.2.exe): Met dit programma (waarvan alleen de basisversie gratis is) kun je simpel muziekbestanden van cd halen en deze omzetten naar elk gewenst formaat. De software ondersteunt MP3, MP4, Windows Media Audio (WMA), Ogg Vorbis, AAC, Monkey's Audio en FLAC. Gemaakt door Illustrate. Waarschuwing: de nieuwste versies bevatten niet meer de MP3-encoder (hebt hiervoor een oudere versie van de Lame MP3 DLL nodig, als lame-3.96.1)!

Midi files bewerken (record, compose, bewerken, afspelen)? Zijn veel programma's voor, zoals bijvoorbeeld Anvil Studio; of Music Studio Producer, een gratis midi sequencer. Voor gevorderden: kijk eens naar het PSYCLE project: een gratis OpenSource Music Production Studio (zie ook de readme).

Programmeren

Perl, de ideale scripting taal

ActiveState Perl: zie www.activestate.com of mijn Perl pagina. Informatie over hoe Perl te installeren staat op mijn Perl install pagina. Een kind kan de was doen...

C compiler

Ik gebruik de Bloodshed Software - Dev-C++ versie 5 (Windows'95: gebruik versie 4 vanwege een probleem in die versie van Windows). Deze heeft GCC (2.95.3 of 3.4.x) verpakt in een uitstekende Windows IDE-interface. Ook in het Nederlands! Kijk op mijn 'C'-pagina voor meer details. Samen met de Allegro game library: (zie ook mijn Allegro pagina) plus nuttige uitbreidingen op Allegro, zoals Mappy (level editor) en een jpeg image reader.

Wiskundig werk: Octave

Voor sommige zaken wil je specifieke programmeertalen. Zo is voor rekenwerk als signaalbewerking Matlab een standaard pakket. Een gratis open source equivalent hiervan is Octave (en hier de Windows Octave download).

Games (updates)

Games gekocht? Altijd eerst checken of er op het internet een update/patch te vinden is... Veel spelletjes worden eigenlijk te snel uitgebracht. Meestal staat er op de CD/DVD wel een website vermeld, waar meestal (under support of zo) de patches te vinden zijn.

Worms2: blijft leuk. Installeren van CD, upgrade met Worms2Patch005_Du.exe

Een serie waar ik gek op ben: De Settlers (en soortgelijke simulatiespellen)! Al vijf delen van uit:

Settlers VI heet officieel niet zo, maar 'Rise of an Empire' (RoaE). Zijn ondertussen ook al veel uitbreidingskaarten voor beschikbaar. En ook hier uiteraard een patch downloaden, al gaat dat hier automatisch bij het draaien van het programma. Gaat bij mji overigens niet goed; ik download de patch via de file naam in de foutmelding...
Settlers V heet ook niet zo, maar heet 'Heritage of Kings' (Erfenis van koningen), oftewel HoK. Patch versie 1.05 is nu te verkrijgen.
Settlers IV: Installeren vanaf de CD, en dan de uitbreidingsset installeren, en vervolgens de add-ons. Dan nog even de laatste patches installeren via het Settlers IV forum: SIV_1516 (12.5 MB, 2.50.1516 - 20 september 2004).
Settlers 3: Installeren van CD, Update: Unzip s3old160.zip in S3 root, execute
Settlers 2: Installeren van CD
Settlers 1: Installeren van CD

Tomb Raider III: Gekocht, install from CD, copy patch 'pc.17dec01/pc.18okt01/Games/tomb3.exe' on original one

Tropico: Run je eigen bananenrepubliek. Ook hier weer een update nodig: www.take2games.com/support/patches/tropico_patch_v1.07.exe (750 kB).

En zo hebben we nog veel meer spelletjes... En patches...

En verder...

Eigenlijk gebruik ik verder niet zo heel veel programma's... Foto's bewerken, tekenen, mail, wat programmeren, spelletjes; aan veel meer heb ik (op de computer) geen behoefte...